ΠΡΟΛΗΨΗ – Ο ΑΚΡΟΓΩΝΙΑΙΟΣ ΛΙΘΟΣ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ


Είναι γνωστός ο εξέχων ρόλος που κατέχει η πρόληψη στην ιατρική και φυσικά και στην σύγχρονη ουρολογία. Αυτό που πρέπει να κάνει ο οποιοσδήποτε, που δεν έχει ειδικές γνώσεις, είναι να παρατηρεί, αλλά και να αυτοεξετάζεται. Το οτιδήποτε παρατηρήσουμε διαφορετικό στον εαυτό μας ή στο παιδί μας ή στον κοντινό μας συγγενή, ή μας προκαλέσει απορία, θα πρέπει να το αναφέρουμε στον γιατρό μας, όσο ασήμαντο και να μας φαίνεται.
Θα αναφερθώ σε μερικά παραδείγματα που αφορούν στην παιδιατρική ουρολογία και σε αυτή των ενηλίκων κατόπιν.
Οι συχνές ουρολοιμώξεις στα παιδιά μπορεί να κρύβουν ανατομικές ανωμαλίες του ουροποιητικού συστήματος, οι οποίες πρέπει οπωσδήποτε να ελεγχθούν και εάν κριθεί αναγκαίο να διορθωθούν. Στην κρυψορχία, η παρατήρηση του γονέα ότι στο αγοράκι δεν φαίνεται ή δεν ψηλαφάται ο ένας ή και οι δυο όρχεις πρέπει να ελεγχθεί περαιτέρω από τον παιδίατρο και τον ουρολόγο, γιατί μπορεί να οδηγήσει σε καρκίνο του όρχεως και σε υπογονιμότητα. Στο ίδιο μπορεί να παραπέμψει και ψηλαφητή σκληρία ή ανώδυνη διόγκωση του όρχεως σε παιδιά και ενηλίκους. Η φίμωση, ειδικά αν είναι μεγάλου βαθμού, πρέπει να αντιμετωπιστεί χειρουργικά γιατί μπορεί να οδηγήσει σε λοιμώξεις ή και σε κακοήθη εξαλλαγή (στους ενήλικες). Η κιρσοκήλη, αμφοτερόπλευρη ή ετερόπλευρη, ευθύνεται για το περίπου 20% των περιπτώσεων ανδρικής υπογονιμότητας και σε μεγάλο βαθμό για ατροφία του όρχεως – κάνει δε την εμφάνισή της στην εφηβεία.
Οι περισσότερες παθήσεις μας προειδοποιούν με συγκεκριμένα συμπτώματα και σημεία, τα οποία εάν αξιολογηθούν σωστά και έγκαιρα μπορούν να μας οδηγήσουν σε πρώιμη διάγνωση. Ο πόνος είναι το πρώτο σύμπτωμα και αυτό κυρίως το οποίο σπρώχνει τον ασθενή στο γιατρό. Δεν είναι όμως το μοναδικό. Η ύπαρξη αίματος στα ούρα (αιματουρία) ή στο σπέρμα (αιμοσπερμία), είναι μη φυσιολογικές καταστάσεις και πρέπει να μας οδηγήσουν στον γιατρό το γρηγορότερο. Η συνεχής αίσθηση βάρους στην περιοχή των νεφρών, επίσης πρέπει να διερευνηθεί. Η αλλαγή των συνηθειών ούρησης, διάφορα συμπτώματα κατά την ούρηση ή ακράτεια στις γυναίκες μπορεί να παραπέμψουν σε διάφορες παθήσεις του ουροποιητικού και όχι μόνο. Σε ενήλικες άνδρες μπορεί να παραπέμψουν και σε υπερτροφία του προστάτη.
Ξεχωριστή αναφορά θα κάνω στον καρκίνο του προστάτη που αφορά άνδρες άνω των 50 ετών και είναι ο δεύτερος συχνότερος καρκίνος στους άνδρες μετά τον καρκίνο των πνευμόνων. Δεν έχει συνήθως συμπτώματα παρά στο τελικό του στάδιο. Το μόνο εργαλείο για την έγκαιρη διάγνωσή του και αντιμετώπισή του είναι το ειδικό προστατικό αντιγόνο (PSA), μια πρωτεΐνη που ανιχνεύεται στο αίμα. Αυτή η εξέταση και η αξιολόγηση του προστάτη από ειδικό πρέπει να γίνεται σε όλους τους άνδρες ηλικίας άνω των 50 ετών τουλάχιστον μια φορά κάθε 1 ή 2 έτη.
Ένα λοιπόν πρέπει να θυμόμαστε όλοι, που είναι γνωστό από την αρχαιότητα. Η πρόληψη είναι σημαντικότερη της θεραπείας.